مارون‌ همچنان اسیر لکه های نفتی/شرکت نفت پاسخگو باشد

آرمانِ ملت:
علیرغم آنکه دو هفته از شکستن خط لوله نفت و نشت آن به رود مارون گذشته، اما این رودخانه همچنان گرفتار لکه های نفتی است.

به گزارش آرمانِ ملت، چهارم خرداد ماه یکی از خطوط لوله های انتقال نفت، در شهرستان امیدیه به دلیل فرسودگی ترکید و موجب نشت نفت خام به رود مارون و آلودگی چشمگیر این رودخانه شد. با وجود آنکه به گفته مسوولان در همان ساعات اولیه حادثه، عملیات پاکسازی رودخانه توسط شرکت نفت صورت گرفت، اما همچنان این رودخانه گرفتار لکه های نفتی است که در بستر آن به جای مانده اند.

گرچه تاکنون میزان خسارت ناشی از این فاجعه زیست محیطی مشخص نشده، اما بی تردید چنین اتفاقی خطری جدی برای حیات جانداران منطقه، بخش کشاورزی و‌ همچنین بیشه زارهای انبوه و ارزشمند مارون به وجود آورده است.

لزوم رسیدگی به خطوط فرسوده نفت

مدیر انجمن مهرورزان زیست بوم مارون در گفت‌وگو با خبرنگار آرمانِ ملت بیان داشت: عملیات جمع آوری نفت و پاکسازی رود مارون توسط شرکت نفت به طور قابل توجهی در حال انجام است، اما همچنان شاهد آلودگی های باقی مانده در رودخانه هستیم.

عبدالرحیم طیبی با اشاره به اینکه پایش رودخانه به طور مرتب انجام می‌شود، افزود: میزان آلودگی مارون مشخص نیست، چرا که به دلیل بیشه زارهای انبوه اطراف رودخانه امکان دسترسی به همه نقاط وجود ندارد؛ از سوی دیگر شناسایی پَساب ها نیز کار دشواری است.

وی گفت: شرکت نفت در راستای پاکسازی رودخانه تلاش خود را بکار گرفته اما سرعت عملیات پاکسازی به امکانات بیشتری از سوی این مجموعه نیاز دارد.

این دوستدار محیط زیستی با اشاره نقش تحریم و تاثیر آن بر کمبود امکانات گفت: گرچه شرکت نفت مشکلاتی دارد اما ما انتظار داریم توجه بیشتری به طبیعت داشته و ضمن فراهم سازی امکانات بیشتر آمادگی لازم را در چنین مواقعی داشته باشند.

طیبی با اشاره به ضرورت تعویض لوله های فرسوده، افزود: ورود نفت به مارون آسیب زیادی به این رودخانه وارد کرده است اما تاکنون حدود خسارت وارد شده به محیط زیست مشخص نشده است.

همچنان شاهد آلودگی رودخانه هستیم
مدیر کل حفاظت محیط زیست خوزستان نیز در گفت‌‌وگو با خبرنگار آرمانِ ملت اظهار کرد: عملیات جمع آوری مواد نفتی رود مارون که توسط شرکت نفت از زمان وقوع حادثه صورت گرفت، اکنون به پایان رسیده و در حال حاضر نیز مشغول پایش و رصد رودخانه هستیم.

محمد جواد اشرفی افزود: کلیه سدهایی که‌ برای پاکسازی روخانه احداث گشت، برداشته شد و طی امروز و فردا نیز آب از سد مارون به‌منظور تامین آب نخیلات شادگان و مزارع پایین دست رهاسازی می‌شود.

به گفته وی به دلیل شرایط زمانی، امکان جمع‌آوری میزان محدودی از مواد نفتی وجود نداشت، اما اُمید است که لکه های باقی مانده تاثیری بر کیفیت آب و همچنین آبیاری نخیلات نداشته نباشد‌.

مدیرکل حافظت محیط زیست خوزستان با اشاره به اینکه به دلیل پراکندگی و جریان زیاد مواد نفتی امکان درصد بندی آلودگی رودخانه وجود ندارد، گفت: طول یک مسیر ۷۰کیلومتری به تناسب، لکه های نفتی روی آب پخش شد که با مدیریتی که در راستای جمع آوری صورت گرفت از قبیل احداث بندها، به کار گیری پدهای جاذب ‌و همچنین اسکیمر ها، به تدریج حجم قابل توجهی از لکه های نفتی در قسمت های ابتدایی جمع آوری شد.

اشرفی با بیان اینکه میزان مواد نفتی در پایین دست کمتر بود، تصریح کرد: ما با توجه به اقتضای زمان و تلاشی که در راستای جمع آوری داشته ایم، اما تصمیم بر این داشته ایم آب را رها کنیم تا آب مورد استفاده نخیلات تامین شود.

وی اظهار داشت: بدون شک شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی در قبال این حادثه مسوول و پاسخگو است و البته اقداماتی نیز در این راستا انجام داده است‌.

مدیر کل حفاظت محیط زیست خوزستان افزود: آلودگی مارون توسط مجموعه شرکت نفت نیز آسیب شناسی شده، زیرا باید برای نقاطی که دارای لوله های فرسوده هستند برنامه ریزی و در راستای تعویض این لوله اقدام‌ کنند تا باز شاهد اینگونه وقوع اینگونه حوادث درخ استان نباشیم.

انجمن‌های محیط‌زیستی خوزستان نیز در بیانیه ای خواستار شفاف‌سازی علل و ابعاد حادثه و طرح شکایت علیه شرکت بهره‌برداری نفت آغاجاری در مراجع قضائی شده‌اند.
ضمن این‌که دادستان عمومی و انقلاب امیدیه نیز پیش تر، به این موضوع ورود کرده و اعلام نموده که بررسی‌ها به‌منظور تعیین میزان خسارات واردشده و مقصران احتمالی ادامه دارد.

به گزارش آرمانِ ملت، پیشگیری از بروز فجایع زیست‌محیطی از این دست، مُستلزم رویکردی فعالانه در مدیریت دارایی‌های فیزیکی است. شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب، به عنوان متولی اصلی این زیرساخت‌ها، باید با اجرای برنامه‌های مُدون بازرسی فنی، پایش خوردگی، و ارزیابی ریسک، نسبت به شناسایی نقاط آسیب‌پذیر و برنامه‌ریزی برای تعویض یا ترمیم خطوط لوله اقدام نماید.

متأسفانه، به رغم توصیه‌های سازمان‌های محیط‌زیستی و هشدارهای فنی، اقدامات ملموسی در این راستا صورت نگرفته است.

علاوه بر این، عملیات پاکسازی رودخانه مارون نیز نیازمند تجهیزات پیشرفته و کارآمد است. استفاده از فناوری‌های نوین در جمع‌آوری آلودگی‌های نفتی، نظیر اسکیمرهای با ظرفیت بالا، مواد جاذب نانوکامپوزیتی و روش‌های بیولوژیکی تصفیه، می‌تواند سرعت و اثربخشی عملیات را به طور چشمگیری افزایش دهد. به نظر می‌رسد، کمبود این امکانات، مانعی جدی در مسیر بازگرداندن سلامت اکوسیستم رودخانه است.

حفاظت از محیط زیست، به ویژه حراست از حیات رودخانه مارون و پیشگیری از حوادث مشابه، نیازمند تغییر نگرش در سطح مدیریت ارشد صنعت نفت است.
تخصیص بودجه کافی، به‌کارگیری دانش و فناوری‌های روز دنیا و تربیت نیروی انسانی متخصص، از جمله اقداماتی است که می‌تواند از تکرار این فجایع جلوگیری نماید.